Hoogste Kwaliteit van Zorg

Gisteren was ik op uitnodiging van het Huis voor de Zorg bij de presentatie van hun advies inzake Cliëntgerichte Integrale Ziekenhuiszorg. Het advies is opgesteld in opdracht van Gedeputeerde Staten van Limburg. De belangrijkste aanleiding voor het advies vormen de ontwikkelingen in de zorg, de veranderende bevolkingsopbouw (vooral ook in Limburg) en de op handen zijnde herinrichting van de ziekenhuiszorg (waaronder ook de voorgenomen fusie tussen Orbis Medisch Centrum en Atrium Medisch Centrum).

Volgens het Huis voor de Zorg is Cliëntgerichte Integrale Ziekenhuiszorg, zorg die garandeert dat:

• ik altijd als mens wordt behandeld en verzorgd;
• de zorg(onderdelen) altijd en optimaal worden afgestemd op mijn persoonlijke wensen, behoeften en mogelijkheden;
• de zorg(onderdelen) maximaal samenhangend - vanuit verschillende afdelingen binnen het ziekenhuis en zorginstellingen/zorgverleners buiten het ziekenhuis - worden georganiseerd.

Ofwel, kortweg, dat de zorg altijd mensgericht is, maximaal op maat en samenhangend in een zorgnetwerk. Het Huis van de Zorg duidt deze zorg in hun advies ook wel als "Hoogste kwaliteit van zorg".

In het advies worden de kwaliteitscriteria voor Cliëntgerichte Integrale Ziekenhuiszorg verder uitgewerkt. Daarnaast wordt benadrukt dat er een nieuw besef moet komen vanuit de (potentiële) patiënten, maar ook vanuit de zorgverleners dat de ziekenhuisorganisatie niet belangrijker wordt dan de zorgverleners die er werken en dat protocollen en methoden om de zorg te verantwoorden belangrijker worden dan de patiënten. Huis voor de Zorg pleit dan ook voor een nieuwe focus op Mensgericht Opereren én Netwerk Opereren om meer warmte, nabijheid en samenhang in de zorg te krijgen.

Het Huis voor de Zorg realiseert zich dat deze omslag in denken en nieuwe focus tijd, motivatie en permanente inzet vragen. Een leerproces dus. Zowel van de kant van de zorgverleners, maar ook van de kant van de zorgvragers. In het advies is te lezen: "Ook zorgvragers dienen (beter) te beseffen dat de zorgverlener allereerst een mens is, die kennis en vaardigheden bezit om zorg en hulp op maat te geven. Hij kan geen wonderen verrichten en er is geen onbeperkte zorg en medische genezing mogelijk". Een evenwichtig advies dus met belichting van het onderwerp vanuit meerdere invalshoeken.

Tijdens de presentatie gisterenmiddag deed Jo Maes, directeur van het Huis voor de Zorg. een expliciet beroep op de bestuurders van de Limburgse ziekenhuizen. Hij vroeg de bestuurders in de toepassing van de nieuwe criteria voor Cliëntgerichte Integrale Ziekenzorg expliciet voorop te gaan. Volgens Jo Maes betekent dit dat de bestuurders het advies uitdragen binnen de ziekenhuizen en het advies omzetten in concreet beleid en actie. In het informele deel van de bijeenkomst heb ik Jo Maes toegezegd mij daarvoor in te spannen. Hierbij dan mijn eerste actie.

 

Wereld primeur voor UHasselt en Orbis Medisch Centrum

Eerste 3D-geprinte onderkaak geplaatst

 
De Universiteit Hasselt heeft een wereldprimeur:
De onderzoeksgroep Functionele Morfologie van het UHasselt-onderzoeksinstituut BIOMED ontwikkelde de methode achter de allereerste op maat gemaakte en 3D-geprinte onderkaak ooit. Dit in samenwerking met Xios Hogeschool, Katholieke Universiteit Leuven, de Mond-, Kaak- en Aangezichtschirurgen van het Orbis Medisch Centrum Sittard-Geleen (Nederland), Xilloc Medical BV (Maastricht, Nederland) en LayerWise NV (Leuven). Voor de eerste keer werd enkele maanden geleden een volledige onderkaak vervangen bij een patiënte. Met deze ingreep werden belangrijke vitale functies (ademhaling, spraak, kauwen, gevoel) en esthetiek gered, die anders verloren gegaan zouden zijn. Dat 3D-printing nu ook voor een volledig onderkaakimplantaat gebruikt wordt, is uniek. “De introductie van geprinte implantaten is zoals de eerste stappen op de maan: voorzichtig, maar toch met stevige tred”, aldus prof. dr. Jules Poukens van BIOMED.

Unieke behandelmethode
De onderkaak van een 83-jarige patiënte was ernstig geïnfecteerd. Chirurgische verwijdering van de volledige onderkaak was dan ook noodzakelijk. Om slik- en kauwbewegingen en een vrije ademhalingsweg te kunnen behouden, moest de kaak onmiddellijk hersteld worden. Met de leeftijd van de patiënte in het achterhoofd, werd voor een op maat gemaakt implantaat gekozen in plaats van voor de klassiek toegepaste microchirurgische hersteloperaties. Zo werd de vrouw een erg lange en risicovolle ingreep bespaard en kon de volledige kaak onmiddellijk hersteld worden. Deze nieuwe behandelmethode is uniek. Het is het eerste op maat gemaakte implantaat ter wereld ter vervanging van een gehele onderkaak. Ook de innovatieve wijze van vervaardiging van het onderkaakimplantaat, door middel van 3D-printing van titaniumpoeder, is uniek.

Dokter en ingenieur samen aan ontwerpcomputer en operatietafel
De nieuwe methode werd ontwikkeld binnen de onderzoeksgroep Functionele Morfologie van het onderzoeksinstituut BIOMED van de UHasselt (prof. dr. Jules Poukens, prof. dr. Ivo Lambrichts, dr. Ingeborg van Kroonenburgh) in samenwerking met ingenieurs van de XIOS Hogeschool (dr. ir. Michäel Daenen), de Katholieke Universiteit Leuven (prof. dr. Jos Vander Sloten), de Mond-, Kaak- en Aangezichtschirurgen van het Orbis Medisch Centrum Sittard-Geleen (NL) en Xilloc Medical BV uit Maastricht (NL) (ing. Maikel Beerens).
De firma LayerWise NV uit Leuven (dr. ir. Peter Mercelis, ir. Ruben Wauthlé) vervaardigde het implantaat uit titanium door middel van additieve Laser Melting technologie, een specifieke vorm van 3D-printing. Zowel het designen, het verwerken als het maken van het implantaat, gebeurde digitaal. “Computertechnologie zal een ware revolutie veroorzaken in de medische wereld. We moeten alleen nog leren ermee om te gaan,” voegt prof. dr. Jules Poukens toe, “De dokter en ingenieur samen aan de ontwerpcomputer en de operatietafel: dat is pas echt vernieuwend.”
Het implantaat weegt ongeveer 107 gram. Dat is iets zwaarder dan een ‘natuurlijke’ onderkaak, maar zeker niet storend. Bij andere methodes kan het twee dagen duren voor een implantaat volledig klaar is. Met 3D-printing was de klus in een paar uur geklaard. De firma Cam Bioceramics BV uit Leiden (NL) voorzag het implantaat van een innovatieve kunstbot coating. Dit draagt bij tot een goede integratie van het implantaat. De sleuven, voor het doorvoeren van de aangezichtszenuwen, en de kaakkopjes werden op hoogglans gepolijst. Het implantaat werd ook voorzien van openingen om in een latere fase kunstmatige tandwortels en een passend kunstgebit te kunnen aanbrengen.

Nagenoeg normale spraak –en slikfunctie na 1 dag
De patiënte onderging de operatie in narcose in juni 2011 in het Orbis Medisch Centrum Sittard-Geleen. Tijdens de operatie werd de ontstoken onderkaak verwijderd en vervangen door het vooraf op maat gemaakte implantaat. De vorm van het aangezicht werd daarbij hersteld. De patiënte had de dag na de operatie al een nagenoeg normale spraak- en slikfunctie. De chirurgische genezing kwam in eerste instantie traag op gang, maar verliep uiteindelijk voorspoedig dankzij de juiste antibiotica.

Intensieve multidisciplinaire samenwerking
Patiëntspecifieke implantaten zijn een uitstekende aanvulling op de al aanwezige microchirurgische technieken en zullen in de toekomst meer en meer gebruikt worden bij herstel van lichamelijke defecten. De ontwikkeling van dit implantaat was enkel mogelijk door toepassing van nieuwe, innovatieve technologie en door een intensieve multidisciplinaire samenwerking tussen meerdere landen. Deze samenwerking werd vorige week bekroond met de toekenning van de prestigieuze prijs (AdditiveManufacturing.be) voor beste innovatie op het gebied van 3D-printing op het RapidPro congres 2012.

Handen af van onze hulpverleners!

Bent u ook getroffen door de TV-reclame van SIRE - zo rond de feestdagen -  over de toenemende onveiligheid waarmee onze hulpverleners in hun werk worden geconfronteerd? Echt onvoorstelbaar! Steun daarom de Conventie van Nederland:

"Hulpverleners belast met het verlenen van hulp en bijstand in probleemsituaties en het beschermen en handhaven van een veilige samenleving, zullen onder alle omstandigheden worden gesteund, beschermd en gerespecteerd".

Steun ook onze hulpverleners en onderteken de speciale versie van de Conventie van Genève op http://bit.ly/yNofA7

Ik ging u voor. Op dat moment stond de teller al op 122.564 ondertekenaars.

Orbis-Eyescan Limburg biedt complete en patiëntvriendelijke oogzorg

Vanaf 1 januari 2012 zijn Orbis Medisch Centrum (OMC) en Eyescan een vergaande samenwerking aangegaan op het gebied van oogheelkundige zorg in Limburg. Het betreft een nieuwe Joint Venture, waarin beide partijen eenzelfde aandeel hebben. De oogartsen en medewerkers van de afdeling Oogheelkunde van Orbis Medisch Centrum en van Eyescan verrichten samen hun werkzaamheden in OMC. Vooralsnog op de huidige locatie in het atrium van OMC en vanaf medio april 2012 op de vierde verdieping van de Zorgboulevard van Orbis Medisch Centrum.

Sterk door samenwerking

De samenwerking biedt meer mogelijkheden om aan de toenemende vraag naar oogzorg te kunnen beantwoorden. De vergrijzing en toenemende behandelmogelijkheden zetten op dit moment de wachttijden voor een oogheelkundig onderzoek of een behandeling onder druk.

In het nieuwe concept worden professionals op het gebied van oogzorg gedifferentieerd ingezet. De oogarts richt zich meer op complexe oogheelkundige diagnostiek en behandeling. Optometristen verrichten minder complexe zorg en controles, wel altijd onder de supervisie van een oogarts. Orbis-Eyescan Limburg biedt complete oogzorg onder supervisie van de oogarts en zal in overleg met de huisartsen de oogzorg in de keten verder optimaliseren.

Op de nieuwe locatie op de Zorgboulevard in Orbis Medisch Centrum die vanaf medio april in gebruik wordt genomen biedt Orbis-Eyescan complete oogzorg op één plek. Onder supervisie van de oogartsen worden optometrische spreekuren gehouden. En in het oogheelkundig onderzoeks- en behandelcentrum verrichten oogartsen complexe diagnostiek en behandelingen zoals laserbehandelingen en operaties. Door alles op één plek te concentreren kan er doelmatiger en patiëntvriendelijker worden gewerkt.

Kortere wachtlijst voor oogheelkunde

Orbis-Eyescan Limburg maakt het makkelijker patiënten snel naar de juiste zorgverlener door te verwijzen. Bovendien verloopt informatie-uitwisseling eenvoudiger, waardoor verwijzingen efficiënter plaatsvinden. Dit alles zal resulteren in een kortere wachtlijst voor de patiënt.

“Dit initiatief  biedt ons de mogelijkheid veel sneller in te spelen op de toenemende vraag naar oogzorg. We zien dit als een positieve ontwikkeling, die het mogelijk maakt nu en in de toekomst nog beter voor onze patiënten te zorgen. Daarbij blijven we optimale oogheelkundige zorg bieden,” aldus Marianne van den Maegdenbergh, oogarts en voorzitter van de vakgroep Oogheelkunde.

Consequenties van de samenwerking

Vanaf 1 januari 2012 verandert er voor de patiënten vooralsnog niets. Wel op het moment dat de nieuwe locatie van Orbis-Eyescan Limburg op de Zorgboulevard in gebruik wordt genomen. Dan zal ook een open dag worden gehouden, zodat u in de gelegenheid wordt gesteld de nieuwe locatie te komen bezichtigen. 

Wist u dat? Over Limburg nu en in de toekomst.

Wij streven allen hetzelfde na: een florerende regio, waar het goed leven is. Fijn werk, een mooie plek om te wonen en dynamiek voor onszelf én onze kinderen. Daar hebben we elkaar voor nodig.
De Nightingales Future Search brengt Limburgse leiders samen om de sociaal-economische ontwikkelingen in de regio te verbinden en te versnellen. Op basis van common ground. Voor welzijn en welvaart in de regio. Dat is zeker niet vrijblijvend. Limburg worstelt ook met sociaal-economische problematiek. Onderstaande korte film over Limburg nu en in de toekomst maakt dat duidelijk.

Future Search 2011 van 2 - 4 november in Kasteel Vaalsbroek
Inspirerend en verbindend; dat is het gevoel dat overheerst aan het eind van de tweedaagse Future Search bijeenkomst. 52 Limburgse leiders - van student tot burgemeester en van directeur tot kunstenaar - gingen in Kasteel Vaalsbroek met elkaar open de dialoog aan. Allemaal rondom de vraag: Hoe versnellen wij de sociaal-economische ontwikkelingen in Zuid-Limburg? Ik mocht aan deze bijeenkomst deelnemen vanuit mijn betrokkenheid als bestuurder van Orbis Medisch en Zorgconcern om vanuit deze positie een bescheiden bijdrage te leveren aan de ontwikkeling van Zuid -Limburg. De enorme diversiteit bleek een bron van inspiratie voor het formuleren van gedeelde toekomstbeelden en het verbinden van concrete acties. Het resultaat van de bijeenkomst werd samengevat in een 7-tal missies voor Zuid-Limburg in 2020.


7 MISSIES VOOR ZUID-LIMBURG IN 2020
De zeven stellingen beschrijven de gedeelde basis voor de toekomst van de regio.

1. Infrastructuur OV & schaalgrootte
Wij zijn een grenzeloze regio met een optimale fysiek infrastructuur.
De bestuurlijke autoriteit is er op ingericht dit te faciliteren.
Wij beschikken over toegang tot de nieuwste informatietechnologieën.


2. Kwaliteit van leven
Mensen voelen zich prettig in hun woning, buurt, stad en regio. Ze hebben een open mind, naar hun omgeving en naar anderen. Gezond en vitaal is hun motto. Ze willen en blijven zich ontplooien en ontwikkelen. Ze genieten van alles wat hun omgeving te bieden heeft en nemen samen ook actief deel aan het verder uitbouwen van de kwaliteit van hun gezamenlijke samenleving.


3. Kwaliteit van mens
Wij hebben een ‘open mind’ en nemen verantwoordelijkheid voor gezondheid, best mogelijke opleiding, het hebben van een creatieve, ondernemende instelling en we participeren optimaal!


4. Technologie en innovatie (inclusief een bloeiende maakindustrie)
We zijn een regio die technologisch excellentie heeft door synergie tussen onderwijs, MKB en groot bedrijf. In Beta-valley zetten we op eigen bodem kennis om in concrete producten op het gebied van life sciences en material sciences.

5. Onderwijs als leerbroedplaats
Met doorlopende leerwegen
Overheid, onderwijs en ondernemers in Zuid Limburg vormen excellente en resultaatgerichte broedplaatsen waar leerlingen in alle fasen van ontwikkeling, maatschappij en bedrijfsleven elkaar ontmoeten, inspireren en van elkaar leren. Samen doorbereken wij institutionele grenzen, creëren netwerken en organiseren doorstroom binnen het onderwijs.

6. Open samenleving
Immigratie, blue card en ontgrenzing
Een regio die voor 6km aan Nederland grenst en voor 220 km aan de rest van Europa, heeft de wereld als speelveld.
Zuid Limburg heeft hard mensen nodig: handen aan het bed, brains voor Brainport 2020.
Wij zijn in 2020 een open samenleving: grenzeloze nieuwsgierigheid, kansen voor iedereen ‘vaan Aoke bis Angola’ die onze samenleving komt versterken.

7. Collaborative communities met dienend leiderschap
Wij zijn verbindende leiders, die zodanig stimuleren en ondersteunen dat mensen verantwoordelijkheid nemen voor en samenwerken aan de gemeenschappelijke opgaven.

Op basis van deze 7 missies werden in Kasteel Vaalsbroek concrete acties geformuleerd, waarvan de eerste reeds in gang zijn gezet. Binnenkort meer hierover op deze weblog. Wordt vervolgd.

De future search methodiek
De future search agenda op 2 - 4 november jl.
Fotoimpressie van de future bijeenkomst op 2 - 4 november jl.

De elfde van de elfde ...........

Voor mij is de "elfde van de elfde" inmiddels een begrip geworden na onze verhuizing vanuit het Westen naar Sittard in 2004. Ook het Carnaval is geïntegreerd in ons activiteitenschema. Tijdens de Carnaval zijn de maandag, dinsdag en woensdag inmiddels de "standaard" vrije dagen in de agenda geworden. Voor alle lezers van mijn weblog die zich in het Westen bevinden hierbij de videoclip van De Marotte (dé carnavalsvereniging van Sittard) voor 2012. Geniet 5 minuten van de clip en laat het carnavalsgevoel vast even binnen komen.

Kenjerleidje 2012 door Sjtadssjool & Jazz Dance Swentibold.

Tèks: John Smeets

Meziek: Gian Prince

Zin en onzin over beloningen in de zorg

"Tijdens mijn korte afwezigheid voltrok zich weer het jaarlijkse ritueel over de beloningen van bestuurders in de gezondheidszorg. Dat ritueel gaat als volgt:

In juni komen de jaardocumenten van zorgorganisaties uit.

Journalisten en de SP pluizen deze uit op de beloningen.

Net voor het zomerreces van de Kamer verschijnt er een publicatie over veel te hoge beloningen met naam en toenaam van de ‘boosdoeners’.

Kamerleden spreken –nog net voor ze hun tentje inpakken- hun verontwaardiging uit.

De SP roept om een wettelijke regeling met daarin haar eigen norm (€ 130.000)

Er verschijnen meerdere artikelen, waarin schande geroepen wordt

Anonieme reaguurders spuien hun gal over de ‘graaiers’ in de zorg en de slechte kwaliteit van de zorg.

En dan is het vakantie en ebt het onderwerp weer weg........."

Zo start vandaag de bijdrage van Hans Hoek op zijn blog. Mijn oog viel daar op omdat ook in het Limburgse de beloningen van bestuurders in de zorg op dit moment volop in de belangstelling staan. Collega Eke Zijlstra moest zich in De Limburger te weer stellen tegen felle reacties van de locale Heerlense politici, die 'schande' spreken over de geconstateerde overschrijding van de maximum beloning zoals opgenomen in de Beloningscode voor Bestuurders in de Zorg. Ook zijn er inmiddels vragen gesteld aan het Provinciebestuur door de fractievoorzitter van de SP in Provinciale Staten om afkeuring uit te spreken over de geconstateerde overschrijding, mede in het licht dat de Provincie vorig jaar een achtergestelde lening aan Atrium MC ter beschikking heeft gesteld.

Ik merk dat ik mij, net als Hans Hoek, stoor aan het gebrek aan rationaliteit waarmee het onderwerp jaarlijks wordt belicht. Daarom was de blog vandaag van Hans een blog naar mijn hart. Ik wil daarom iedereen vragen, uiteraard voor zover geinteresseerd in dit onderwerp, om de blog van Hans in totaliteit te lezen. Volg deze link naar de blog van Hans.

(Hans Hoek (1949) is directeur van C3 adviseurs en managers en marktpartner Ziekenhuizen. Hij richtte C3 in 1988 samen met twee collega’s op. Sindsdien geeft hij leiding aan het bureau en is hij zelf als adviseur en interim-bestuurder actief in de gezondheidszorg. In 2007 is Hans gepromoveerd op governance in de gezondheidszorg)

Welkom thuis bij Orbis Thuis........

Een nieuwe uitdaging en meteen zicht op een vaste baan als verpleegkundige, ziekenverzorgende of verzorgende? Je voelt je gegarandeerd thuis bij Orbis Thuis. Kijk voor meer informatie en de voorwaarden op onze speciale website. Ook vakantiekrachten zijn van harte welkom bij Orbis Thuis.

Een fusie tussen Orbis en Atrium MC

Het is alweer ruim een week geleden dat de fusie tussen Orbis en Atrium MC werd aangekondigd. Eerst met interne berichtgeving via mail en Intranet binnen de eigen organisaties. Direct daarna gevolgd door de berichtgeving in De Limburger en het Financieel Dagblad. Ook de landelijke internet-nieuwsdiensten van Zorgvisie, Skipr, etc. bleven niet achter.

Opvallend was de positieve grondtoon in de berichten. Vooral ook De Limburger belichtte de voorgenomen fusie vanuit een constructief perspectief. De aankondiging op de voorpagina als ook het achtergrondartikel op pagina 2 en 3. Dit komt natuurlijk ook omdat de aankondiging komt op een moment waarop er grote veranderingen in het aanbod van de ziekenhuiszorg in Nederland ons te wachten staan. Hiertoe heeft de Minister van VWS, mevrouw Edith Schippers met de koepel van ziekenhuizen, de NVZ en met de Zorgverzekeraars in Nederland afspraken gemaakt. Deze afspraken zijn vastgelegd in het zogenaamde Hoofdlijnenakkoord. In dit akkoord maken de drie genoemde partijen afspraken over een meer beheerste groei van de zorguitgaven in de komende jaren, maar vooral ook afspraken over meer concentratie en spreiding in de ziekenhuiszorg. Afspraken ook, die tot een betere zorg moeten leiden, waarvoor dan wellicht iets verder gereisd moet worden. In die afspraken passen de fusievoornemens van Orbis en Atrium MC welhaast perfect. De bedoeling van het beoogde nieuwe fusieziekenhuis is om tot een verdeling van dié ingrepen te komen die bekend staan als 'low volume/high risk' ingrepen. Op welke locatie: Heerlen of Geleen is nog niet bekend, daar worden de komende maanden plannen voor gemaakt. Naast deze mogelijkheid om behandelingen/ingrepen die weinig voorkomen te concentreren zijn er ook nog andere voordelen. Door de fusie kan beter continuiteit worden gewaarborgd in de medische en medisch ondersteunende teams. Ook behoudt het fusieziekenhuis hierdoor de mogelijkheid dat beschikbare professionals zich verder specialiseren en verder groeien in hun vak. Verder levert de fusie ook een aanmerkelijk financieel voordeel op, waardoor de nieuwe organisatie beter in staat is financieel gezond te blijven én beter in staat is te investeren in vernieuwing. Daarnaast zal de fusieorganisatie het zorgaanbod in de Parkstadregio en de regio Westelijke Mijnstreek beter op pijl kunnen houden en de dienstverlening naar de burgers toe verder kunnen verbeteren.

Flyer patiënten samenwerking atrium en orbis[1]

View more presentations from Cees Sterk

In de inloopsessies voor de medewerkers van Orbis is de fusie-aankondiging met begrip ontvangen. De medewerkers weten maar al te goed welke ontwikkelingen en uitdagingen in de zorg er de komende jaren op ons af zullen komen en begrijpen dat door deze krachtenbundeling wij hierin meer kans van slagen hebben dan wanneer wij genoemde ontwikkeling binnen de beide regio's ieder apart het hoofd trachten te bieden.

Ik denk dat de kop in De Limburger het treffend verwoordde: Een fusie met de wind mee!

Is de zorg in Nederland nog wel te betalen?

Al weer enkele weken geleden sprak ik op het Zorgvisiecongres 'Diagnose 2025' op Neyenrode Business Universiteit in Breukelen. Mijn presentatie ging over 'Risicoanalyse en in control zijn'.
Natuurlijk vanuit het perspectief van Orbis Medisch Centrum. Over deze presentatie wil ik het in deze blog niet verder hebben. Die kunt u zelf bekijken op de betreffende website. Vandaag wil ik stilstaan bij de presentatie op dat zelfde congres van Marcelis Boereboom, directeur-generaal Langdurige Zorg, van het Ministerie van VWS. Die presentatie trok mijn bijzondere aandacht omdat hierin mijns inziens een fors maatschappelijk dilemma met betrekking tot de als maar stijgende zorgkosten wordt aan gesneden.

Marcelis Boereboom



In deze presentatie licht Marcelis Boereboom het kabinetsbeleid voor de komende jaren toe. Ook daar wil ik het niet op inzoomen. Daar moet u zelf vanuit uw politieke achtergrond en voorkeur maar een oordeel over vellen. Nee, wat ik interessant vind zijn de ontwikkelingen en trends die in diezelfde presentatie naar voren komen en waar het kabinetsbeleid tracht een antwoord op te geven. Op dia 4 van de presentatie van Boereboom worden de zorguitgaven (curatieve én langdurige zorg) over het jaar 2007 afgezet tegen het totale BBP (Bruto Binnenlands Product) en dat voor verschillende landen in de wereld. Nederland neemt hier met ongeveer een kleine 10% een middenpositie in. Wat hierbij opvalt dat Nederland én de Scandinavische landen meer geld uitgeven aan de langdurige zorg. Daarmee besteden deze landen (verhoudingsgewijs) significant minder geld aan de curatieve zorg, terwijl deze landen toch bekend staan om hun hoge kwaliteit in vergelijking met andere landen. Hieruit spreekt mijns inziens de hoge mate van effectiviteit en efficiency van de ingezette middelen. Ook de keuze van het Orbis Medisch Centrum om zich te spiegelen aan het Skaraborg ziekenhuis in Skovde (Zweden) lijkt dan ook een goede te zijn. Op dia 6 wordt weergegeven hoe de ontwikkeling van de zorguitgaven (afgezet weer tegen het BBP)zich in Nederland de laatste decennia hebben ontwikkeld ten opzichte van de uitgaven voor Onderwijs en Sociale Zekerheid. Opvallend hierin is dat de laatste decennia de uitaven voor Onderwijs min of meer constant zijn tot licht dalend. Het percentage van het BBP voor de Sociale Zekerheid laat vanaf de midden tachtiger jaren een dalende tendens zien met parallel daaraan een oplopend beslag van de Zorguitgaven op het BBP. Je zou kunnen stellen dat de besparingen op de Sociale Zekerheid de stijgende Zorguitgaven hebben gecompenseerd. Inmiddels zijn we met de kosten voor Sociale Zekerheid in Nederland wel op een (basis) minimum niveau terecht gekomen (ik realiseer me dat dit, zoals ik dit stel, mijn politieke opvatting verwoord). Dat betekent dat de verder stijgende uitgaven voor zorg (als gevolg van de verdere vergrijzing en de technologische mogelijkheden) op andere wijzen gedekt dienen te worden. En die stijging wordt door de overheid geraamd op ongeveer 5,75% per jaar de komende jaren (zie dia 5 van de presentatie van Boereboom). Dit betekent dat voor de zorg gedurende de kabinetsperiode van het Kabinet Rutte 15 miljard extra zal worden uitgegeven. Hiermee slokt de Zorg voor een belangrijk deel de financiele ruimte op als gevolg van de economische groei in deze periode en verdringt de Zorg daarnaast ook nog andere uitgaven door de overheid. Dit staat weergegeven in dia 7 van de presentatie. De vraag rijst dan ook: zijn deze stijgende uitgaven voor de zorg vol te houden? Nu al (zie dia 9) gaan elk jaar hoge inkomens meer betalen voor lage inkomens, gaan elk jaar gezonden meer betalen voor (chronisch) zieken en gaan elk jaar jongere generaties meer betalen voor oudere generaties. De vraag die Boereboom dan ook terecht stelt is: (1) hoe lang willen we dit blijven betalen? én (2) zijn de kosten en baten nog in balans? De centrale vraag die dit oproept is: "Hoe houden we een goede gezondheidszorg betaalbaar voor huidige én toekomstige generaties? Ik heb het antwoord op deze vraag niet direct voorhanden. Het kabinet Rutte tracht in ieder geval de solidariteit de komende jaren nog in tact te houden. Volgens mij met een uiterste krachtsinspanning. Volgende kabinetten zullen volgens mij meer fundamentele keuzes móeten maken. Daar lijkt geen ontkomen aan.

"De zakenjongens en hun nieuwe doelwit...."

Onder deze kop verscheen op 8 juni jl. in dagblad De Limburger een artikel over de vermeende "verkoop" van de afdeling Oogheelkunde van Orbis Medisch Centrum (OMC) aan Eyescan BV. "Binnen en buiten de muren van het ziekenhuis blijven de lippen stijf op elkaar zodra het woord ´Eyescan´ valt. Een ieder die gevraagd wordt naar de voorgenomen verkoop van Orbis' afdeling oogheelkunde mompelt instemmend 'ik weet ervan'. Om zich vervolgens te beroepen op afspraken over geheimhouding", aldus De Limburger. Ook geven locale autoriteiten commentaar. Zo ook professor Fred Hendrikse, hoofd oogheelkunde bij het Academisch Ziekenhuis Maastricht. Hendrikse: "Dit soort zorgondernemers prijst de vrijgevestigde oogartsen de markt uit. Wat zij doen is dat ze zich richten op drie, hooguit vier ziektebeelden en zich volledig specialiseren in de behandelingen waar ze puur op kunnen cashen. Want de aandeelhouders eisen natuurlijk een rendement van zeker 10 procent. Dat gaat ten koste van de kwaliteit. Want voor alle complexe, verliesgevende behandelingen moeten patiënten toch naar een ander ziekenhuis." Ook Hans Maarse, schrijver van het boek ´Markthervorming in de zorg´ levert een (meer genuanceerde) bijdrage. Maarse stelt dat de ontwikkelingen rond Orbis geheel in lijn zijn met hetgeen in heel Europa gaande is. Hij ziet ook een aantal belemmeringen: "De meeste (lees: de ziekenhuizen) zijn bevreesd dat ze niet aan de rendementseisen kunnen voldoen. Of dat ze in ruil voor kapitaal cruciale zeggenschap verliezen". De Limburger eindigt het artikel met: "welke constructie Orbis heeft bedacht om dát doemscenario te voorkomen, zal pas duidelijk worden als de radiostilte is verbroken."

Dat OMC vergevorderd in gesprek is met Eyescan is door de afdeling Communicatie aan De Limburger medegedeeld. Laat dit duidelijk zijn. De gesprekken lopen al langere tijd. Of deze gesprekken tot doel hebben om de afdeling oogheelkunde te "verkopen" aan Eyescan, kan ik kort zijn. Neen, natuurlijk niet! Orbis doet niet aan "uitverkoop". Wél is Orbis steeds op zoek naar mogelijkheden om onze positie in de zorgmarkt van Limburg te versterken. Daar is ons nieuwe Orbis Medisch Centrum bij uitstek geschikt voor. Gaan we dan met deze samenwerking ons richten op slechts drie of vier ziektebeelden in de oogheelkunde, aldus professor Hendrikse? Ook dat niet, we beogen de oogheelkunde zoals deze nu binnen OMC functioneert zelfs verder uit te bouwen. Huisartsen kunnen het volledige pallet aan oogheelkundige problematiek blijven doorverwijzen. Stelt onze samenwerkingspartner hoge rendementseisen of zeggenschap? Ook dat niet, Eyescan en Orbis hebben de ambitie een vernieuwende vorm van oogheelkunde in de provincie neer te zetten. Een gezamenlijke ambitie, dus. Waarom dan nu niet met meer details naar buiten getreden hierover? Simpel, omdat je eerst met je samenwerkingspartner volledige overeenstemming moet hebben voordat je gezamenlijk naar buiten treedt. Dat hoort nu eenmaal bij ordentelijk zaken doen met elkaar. En daar hecht ik veel waarde aan. U moet dus nog even geduld hebben.

Medisch toerisme: een groeimarkt

Ontwikkelingen in de Verenigde Staten lopen (nog steeds) vooruit op ontwikkelingen in Europa. Het aantal buitenlandse ziekenhuizen dat in de Verenigde Staten door de Joint Commission is geaccredtiteerd steeg van 46 in 2004 naar 383 in 2010! Voor welke behandelingen gaan Amerikanen naar het buitenland en voor welke behandelingen? Onderstaande wereldkaart geeft daar het antwoord op:

Kijkt u ook eens naar de kortingen die in de verschillende landen worden gegeven voor de verschillende ingrepen. Snel wordt dan duidelijk wat de prikkel is om daar "onder het mes" te gaan. Staan wij in Nederland ook aan de vooravond van massaal medisch toerisme door alle pakketverkleiningen en eigen bijdragen? Of moet je straks (als je geld hebt....) gewoon voor een hartoperatie naar het beste hartcentrum van India of voor je kankerbehandeling naar Singapore. Bekende ziekenhuizen in de Verenigde Staten als Harvard en John Hopkins zijn al geaffilieerd met ziekenhuizen in Singapore en India.

Bron: Mint.com / MedicalTourismInfographic.jpg

Jaarrekening 2010: Orbis op koers

Hieronder laat ik collega bestuurslid Luvic Janssen, CFO, aan het woord over de financiele resultaten van Orbis over het jaar 2010. De tekst is afkomstig uit een persbericht dat Orbis deze week hierover liet uitgaan.

Het herstel is duidelijk ingezet: Orbis Medisch en Zorgconcern komt zichtbaar uit het dal, het gaat weer de goede richting uit. Uit de gepresenteerde cijfers blijkt dat de organisatie in 2010, na de forse crisis van 2009, succesvol is gereorganiseerd en geherfinancierd. Een opgave die met realiteitszin, conform plan, is opgepakt en uitgevoerd door medewerkers en medisch specialisten en met betrokkenheid van diverse stakeholders.

Luvic Janssen, CFO en lid Raad van Bestuur van Orbis Medisch en Zorgconcern: “Orbis Medisch en Zorgconcern heeft in 2010 de noodzakelijke maatregelen genomen om te herstellen van de crisis van 2009. De afgeslankte organisatie biedt net als in de voorgaande jaren nog steeds kwalitatief hoogwaardige zorg. Dat blijkt ook uit de goede scores van onze organisatie op landelijke ranglijsten en uit diverse tevredenheidsmetingen. Bovendien werpt het concept van Orbis Medisch Centrum - het ziekenhuis van de 21e eeuw –zijn vruchten af. Het operationele resultaat van het ziekenhuis (exclusief afschrijvingen) als percentage van de omzet is, met bijna 20%, ruim hoger dan het gemiddelde van andere ziekenhuizen in Nederland. Deze sterke operationele prestaties leiden tot gezonde kasstromen en vormen een solide basis om ook in de toekomst te kunnen voldoen aan onze rente- en aflossingsverplichtingen.”

De onzekerheden en risico’s voor zorginstellingen als Orbis nemen overal in het land toe, o.a. door bezuinigingsmaatregelen van de overheid. Luvic Janssen kijkt echter met vertrouwen naar de toekomst. “Om binnen een financieel gezonde organisatie excellente zorg te kunnen blijven leveren, hebben we de organisatie – zowel het cure als het care segment – in 2010 ‘toekomstproof’ ingericht. Vanaf 2011 zetten we verder in op groei en samenwerking, waarbij de focus ligt op het voortdurend optimaliseren van de zorg in de regio met een gezonde solvabiliteit als stevige ruggengraat. Naar verwachting is de organisatie vanaf 2011 weer winstgevend.

Ik richt dan ook graag een welgemeend woord van dank aan onze medewerkers, vrijwilligers en stakeholders.”

Bent u geinteresseerd in de jaarrekening en het maatschappelijk verslag van Orbis Medisch en Zorgconcern dan vindt u deze m.b.v. de volgende links: Orbis Jaarrekening 2010 en Orbis Maatschappelijk verslag 2010

Orbis op 'zwarte lijst' blaasverwijderingsoperaties

Maandagavond 30 mei bracht de regionale zender L1 onderstaand nieuwsbericht naar buiten.
Graag wil ik hierop een korte toelichting geven.

"Orbis op 'zwarte lijst' CZ om blaasverwijderingsoperaties"

Zorgverzekeraar CZ adviseert patiënten om geen blaasverwijderingsoperatie in het Orbis Medisch Centrum te laten doen. Volgens de zorgverzekeraar doet het ziekenhuis in Sittard-Geleen deze risicovolle ingreep te weinig om de kwaliteit te kunnen waarborgen en kan de patiënt beter naar een ander ziekenhuis gaan.
CZ sluit met nog negen Nederlandse ziekenhuizen geen contract meer af voor blaasverwijderingsoperaties. Patiënten die zich daar toch willen laten opereren, krijgen de behandeling wel vergoed. Orbis laat weten dat er op dit moment al wordt samengewerkt met urologen van het Heerlense Atriumziekenhuis, om de kwaliteit te waarborgen."

Het klopt inderdaad dat Orbis Medisch Centrum in 2010 de ondergrens van 10 blaasverwijderingsoperaties niet heeft gehaald en dat om die reden zorgverzekeraar CZ heeft besloten het contract voor die operaties ingaande 2012 niet te verlengen. In het kader van de op handen zijnde samenwerking met Atrium MC heeft Orbis Medisch Centrum reeds afspraken gemaakt met het Heerlense ziekenhuis dat deze operaties sinds begin 2011 in Orbis Medisch Centrum voortaan gezamenlijk worden uitgevoerd door een uroloog van Atrium MC én een uroloog van Orbis Medisch Centrum. Op die wijze wordt maximale deskundigheid ingezet en is de kwaliteit van zorg voor deze ingreep binnen Orbis Medisch Centrum gewaarborgd.
Met CZ zal het gesprek worden vervolgd om in het kader van onze voorgenomen samenwerking met Atrium MC de blaasverwijderingsoperaties qua aantal en kwaliteit van zorgverlening een duurzaam geborgde plaats te geven. CZ is gevraagd hiervan melding te maken op hun website door het plaatsen van een aantekening bij OMC dat er vergaande plannen zijn om te gaan samenwerken met een ander ziekenhuis.

Vervelend om op deze wijze in het nieuws te komen. Overigens past de inzet van CZ geheel in het beleid van zorgverzekeraars om in toenemende mate selectiever te zijn in hun zorgcontractering met ziekenhuizen.

"Robots in een ziekenhuis, te gek voor woorden"

Door een attente medewerker van Orbis werden wij als Raad van Bestuur gewezen op een publicatie op Internet van de SP-voorman de heer Emile Roemer en het SP-2e Kamerlid de heer Jan de Wit. Collega Roel Goffin en ik vonden het nodig om hierop te reageren om het beeld dat door de publicatie wordt opgeroepen, te nuanceren. Daar de publicatie van de SP op het publieke Internet is gedaan voel ik mij vrij om de reactie van Roel en mij dan ook als 'open brief' op mijn weblog te publiceren.

Ik hoop oprecht dat deze open brief zal bijdragen aan een beter begrip over het innovatieve Orbis Medisch Centrum bij de SP. Nog mooier is natuurlijk dat Emile Roemer en Jan de Wit ingaan op onze uitnodiging om een keer te worden rondgeleid door ons mooie ziekenhuis. Lees hieronder onze reactie.

Geachte heer Roemer, geachte heer de Wit,

Door een attente Orbis-medewerker werden wij gewezen op uw bijdrage op http://blogger.xs4all.nl/bgeitz/ omtrent “robots in het ziekenhuis”. U constateert dat er kennelijk bij (oudere) mensen die in al hun afhankelijkheid aan onze zorg zijn toevertrouwd, angsten leven over het gebruik van “robots” in ons ziekenhuis. Dat is erg vervelend. We zullen dit signaal uiteraard serieus nemen en in onze communicatie een plek moeten geven. Komende week zullen we e.e.a. intern bespreken en bezien hoe we hier op gepaste wijze aandacht aan kunnen geven richting onze patiënten. Jammer is echter dat verkeerde beelden over het gebruik van “robots” ongeverifieerd en onjuist worden uitvergroot met als doel te bevestigen dat machines “handen aan het bed” vervangen. Daarom willen wij hierbij toch het gebruik van “robots” in perspectief en in de juiste context plaatsen.

1. Om misverstanden te voorkomen: de automatische karren (“robots”) binnen Orbis Medisch Centrum worden enkel gebruikt in de “back-office” voor transport van materieel, medicijnen, voeding en afval. Voorheen gebeurde dat door een interne transportdienst. De automatische karren worden uiteraard niet gebruikt voor intern patiëntenvervoer. Voor intern patiëntenvervoer zijn aparte loopbruggen en liftkokers beschikbaar en e.e.a. gebeurt door “handen aan het bed”.
2. Zoals bekend is Orbis Medisch Centrum bij ingebruikname van de nieuwbouw in financiële problemen gekomen. Om de kwaliteit en continuïteit van zorg te kunnen garanderen heeft een uitgebreide reorganisatie plaatsgevonden. Die operatie was pijnlijk, maar noodzakelijk om erger te voorkomen. Uitgangspunt bij deze reorganisatie was “we blijven zo veel mogelijk af van de handen aan het bed”. Dat is ook gelukt, bezuinigingen hebben (in goed overleg met de cliëntenraden en ondernemingsraad) met name plaatsgevonden op management, ondersteunende diensten en materiële kosten. Met andere woorden: de karren rijden rond, maar dat heeft geen “handen aan het bed” gekost.
3. Door slimme oplossingen als onze “karren” kunnen we in de krimp-arbeidsmarkt die vergrijzend Zuid-Limburg is, zoveel mogelijk arbeidspotentieel “aan het bed” houden. De “krapte aan het bed” is inmiddels steeds minder een gevolg van beperkte financiële middelen, maar veel meer het gevolg van het beperkte aanbod van verpleegkundigen en verzorgenden op de Zuid-Limburgse arbeidsmarkt.
4. “Aan het bed” is het heel hard werken voor onze verpleegkundigen, maar de kwaliteit van zorg gaat eenieder méér dan ooit aan het hart. De Inspectie heeft haar intensiever toezicht a.g.v. de reorganisatie inmiddels grotendeels afgebouwd en de patiënttevredenheid op verpleegafdelingen binnen Orbis Medisch Centrum scoort een 8,3 t.o.v. 7,8 landelijk. Voorwaar een resultaat om op verder te kunnen bouwen.
5. Orbis is ook financieel na het lastige jaar 2009 op de goede weg en wij doen er alles aan om de kwaliteit en continuïteit van zorg binnen onze krimpregio met beperkte middelen ook voor de lange termijn te garanderen. Daarbij hoort ook een adequate afstemming en samenwerking met het Heerlense ziekenhuis, dat in dezelfde regio aan de vooravond van substantiële bouwinvesteringen staat. Deze samenwerking pakken wij voortvarend ter hand om ook in de toekomst kwalitatief hoogwaardige zorg tegen aanvaardbare kosten in onze regio te kunnen blijven garanderen.

Wij willen u dan ook graag uitnodigen om een bezoek te brengen aan Orbis, kennis te nemen van de stand van zaken binnen Orbis Medisch Centrum en van onze plannen om de zorg in krimpend Zuid-Limburg toekomstvast op hoog niveau te houden.

Wij zien uw reactie gaarne tegemoet!

Met vriendelijke groeten,

Cees Sterk en Roel Goffin

Raad van Bestuur Orbis Medisch en Zorgconcern