vrijdag 8 februari 2008

Wie was het eerste in Nederland ...........

Op de website van Zorgmarkt.nl ontstond in de achterliggende dagen een discussie, welk ziekenhuis in Nederland het eerste was met de volledige implementatie van een Elektronisch Verpleegkundig Dossier (EVD) als onder deel van het Elektronisch Patiënten Dossier (EPD). In eerste instantie meldde Zorgmarkt.nl, een platform voor marktwerking en ondernemen in de zorg van Kluwer, dat het St. Elisabeth Ziekenhuis te Tilburg de primeur had. Een aantal dagen daaropvolgend corrigeerde Kluwer het bericht, door te melden dat het Maaslandziekenhuis te Sittard het eerste ziekenhuis was met een volledige uitrol van het EVD in 2007.

In reactie hierop liet Ulco de Boer, bestuurslid van V&VN, een reactie achter op de site, dat hij vond dat de belangrijkste mededeling uit dit bericht was dat meerdere ziekenhuizen, waaronder het Maaslandziekenhuis, goed bezig zijn verpleegkundige activiteiten te ondersteunen met een EVD als onderdeel van het EPD. Ik ben het met Ulco de Boer volledig eens.

Graag meld ik hier hoe deze implementatie in het achterliggende jaar is verlopen. Eind 2006 is binnen het Maaslandziekenhuis het EVD ontwikkeld voor 3 pilotafdelingen (algemene chirurgie, oncologie en oncologische chirurgie). Na een grondige evaluatie van deze pilot-implementatie heeft in 2007 ziekenhuisbrede uitrol plaatsgevonden en sinds december 2007 werken alle verpleegafdeling met het EVD.

Hieronder een korte beschrijving van de context en doelstelling van het project om u enig inzicht te geven in hetgeen de verpleegkundige beroepsgroep het afgelopen jaar heeft weten te bewerkstelligen. Overigens een resultaat waar ik bijzonder trots op ben en waarbij ik aanteken dat het EVD nog veel potentie heeft bij doorontwikkeling.

De verpleegkundige beroepsgroep binnen het Maaslandziekenhuis werd tot 2007 nog onvoldoende ondersteund door ICT. Sterker nog, gelet op de vergaande ontwikkelingen binnen de medische sector op het gebied van toepassing van ICT dreigde het gevaar dat de verpleegkundige beroepsgroep de aansluiting zelfs geheel zou verliezen. Gelukkig heeft de beroepsgroep dit op tijd ingezien en is de uitdaging aangegaan, mede in het kader van de nieuwbouw van het ziekenhuis en de papierarme organisatie die in de nieuwbouw wordt beoogd, om de implementatie van een voor verpleegkundigen geschikte ICT-ondersteuning van de zorg- en werkprocessen met de grootst mogelijke prioriteit op te pakken. Dit geeft aan, dat het project hoofdzakelijk door de verpleegkundigen zelf is getrokken en dat de ICT-ondersteuning in hoge mate, qua functioneel ontwerp, door de verpleegkundigen zelf is gemodelleerd. Daarbij is een aantal uitgangspunten gehanteerd:
1. de door de EVD ondersteunde verpleegkundige methodiek diende te passen in de Nieuwe Manier van Verplegen (Werken) in de nieuwbouw;
2. verpleegkundigen dienen bij implementatie wederom kennis te nemen van belangrijke begrippen zoals systematisch handelen en de verpleegkundige methodiek (theoretisch kader);
3. het eigen (intuïtief) handelen dient daarbij in het hiervoor gememoreerde kader te worden geplaatst (verantwoording van het handelen) en met de nieuwe ICT-tools doorontwikkeld.

In samenwerking met de Hogeschool Zuyd (Heerlen) is een bijscholingsprogramma ‘systematisch handelen/verpleegkundige methodiek’ ontwikkeld, ondersteund door het EVD. Ruim 600 verpleegkundigen hebben inmiddels deze bijscholing gevolgd (ziekenhuisbreed).
Door middel van de EVD-module binnen het ziekenhuisinformatiesysteem van SAP kunnen verpleegproblemen en verpleegdoelen worden gedefinieerd en kan een planning worden gegenereerd om vanuit het probleem naar een oplossing te komen. Een en ander is gebaseerd op verpleegkundige protocollen die binnen het systeem vastgelegd kunnen worden.
Daarnaast bestaat de mogelijkheid om verpleegkundige verslaglegging binnen de module uit te voeren. Als supplement op de EVD-module is door het ziekenhuis een eigen parameteriseerbaar document ontwikkeld dat als verpleegkundig anamneseformulier dient. Op basis van de geregistreerde gegevens in het anamneseformulier wordt door het systeem een voorstel voor verpleegproblemen en daarbij behorende verpleegplannen voorgesteld. Tevens wordt een aantal prestatie-indicatoren geregistreerd om zo in een vroeg stadium bijvoorbeeld risico op ondervoeding, vroegsignalering van kwetsbaarheid bij ouderen, etc, te signaleren.
Tot slot genereert het systeem een werklijst voor de verschillende verpleegkundigen met daarin de noodzakelijk uit te voeren verpleegkundige handelingen. Momenteel worden de standaard verpleegplannen (protocollen), afdelingsspecifiek ingelezen in het EVD. Deze dienen als voorstelwaarde bij het genereren van het verpleegplan bij een bepaalde aandoening (bij ons zorgprogramma genoemd).
Dit jaar zullen nog afdelingsspecifieke documenten ontwikkeld worden die de verpleegkundige overdracht en de informatie naar derden (ketencommunicatie) zullen ondersteunen.

Met de implementatie verwachten wij:
1. efficiëntie en effectiviteit in de verpleegkundige zorgverlening door integratie van diverse systemen met patiëntengegevens;
2. dat gemakkelijker aan wettelijke eisen kan worden voldaan, door registratie van oa. prestatie-indicatoren aan de bron;
3. dat er kwaliteitsverbetering zal ontstaan door de (gestandaardiseerde) methodische werkwijze;
4. dat er een meer professionele en kwalitatief betere verpleegkundige rapportage wordt bewerkstelligd.

Tot slot nog enkele technische details: Voor wat betreft de verpleegkundige diagnoses wordt gebruik gemaakt van de NANDA-classificatie en voor wat betreft de verpleegkundige interventies en de te behalen resultaten van Carpenito / NIC / NOC. Hiermee wordt eenduidigheid in de te gebruiken terminologie nagestreefd.

Verder bestaat er de mogelijkheid om in het EVD alle verpleegkundige registraties zoals bloeddruk, temperatuur, vochtbalans e.d. onder te brengen, maar ook andere erkende verpleegkundige meetmethoden zoals ondermeer de Braden-schaal ter bepaling van de kans op decubitus of de VAS-schaal ter bepaling van de mate van pijn.

Natuurlijk zijn we als ziekenhuis bereid om informatie te verstrekken over dit succesvolle verandertraject, dat zich in het achterliggende jaar binnen de verpleegkundige beroepsgroep heeft voltrokken. En zoals gezegd, heeft het EVD nog veel potentie bij doorontwikkeling.

Geen opmerkingen: